NTV

'AİHM'de gümüş madalya yine Türkiye'nin'

Dünya

Türkiye 2012 yılında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) önünde adil yargılanma ve ifade özgürlüğünü en fazla ihlal eden Avrupa ülkesi oldu.

AİHM verilerine göre şu anda mahkeme gündeminde 47 Avrupa ülkesinden gelen toplam 128 bin 100 dava başvurusu bulunuyor. Bunlardan 28 bin 600'ünü Rusya'ya karşı açılmak istenen dava başvuruları oluşturuyor. Rusya'yı sırasıyla Türkiye (16 bin 900), İtalya (14 bin 200), Ukrayna (10 bin 450), Sırbistan (10 bin 50), Romanya (8 bin 700), Bulgaristan (3 bin 850), İngiltere (3 bin 300), Moldova (3 bin 250), Polonya (3 bin 100) ve diğer 37 Avrupa ülkesi (25 bin 700) izliyor. Rusya'dan gelen başvurular AİHM'nin toplam iş yükünün yüzde 22.3'ünü, Türkiye'den gelenler yüzde 13.2'sini, İtalya'dan gelenler ise yüzde 11.1'ini oluşturuyor.

Gelen başvurusu sayısı ülke nüfusuna orantılı hesaplandığında farklı bir tablo ortaya çıkıyor ve hakkında en fazla şikayet bulunan ülkenin Sırbistan olduğu görülüyor. Sırbistan bu hesaplamada 10 bin kişiye 6.77 başvuru ile ilk sırada yer alıyor. Bu ülkeyi sırasıyla Lihtenştayn (4.44), Hırvatistan (4.35), Romanya (3.18) ve Karadağ (2.91) izliyor. Türkiye 10 bin kişiye 1.22 başvuruyla 13'üncü sırade yer alıyor.

AİHM'nin 2012 yılında açıkladığı toplam bin 93 (1093) kararın 123'ünü Türkiye'ye karşı açılmış davaların kararları oluşturdu. Türkiye davalarında açıklanan kararlardan 117'sinde Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin en az bir maddesinin ihlal edildiğine hükmedildi.

'ADİL YARGILANMA'
Türkiye hakkında en fazla ihlal kararı "adil yargılanma" ve "özgürlük ve güvenlik" haklarını kapsayan davalarda verildi. AİHM'nin 2012 yılında adil yargılanma hakkının ihlali konusunda açıkladığı toplam 455 kararın 80'i Türkiye'ye karşı açılmış davalarda hükmedildi. AİHM geçen yıl ifade özgürlüğü konusunda da 30 karara hükmetti. Bunlardan 8'ini Türkiye'ye karşı açılmış davalar oluşturuyor.

Türkiye; Rusya ve Romanya'nın ardından Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin "insanlık dışı ve kötü muamelenin yasaklanması"yla ilgili maddesini en fazla ihlal eden ülke ünvanına da sahip. Türkiye AİHM önünde "mülkiyet hakkı" ve "kötü muamele iddialarıyla ilgili yetersiz soruşturma" gibi konularda da sistematik sorun yaşıyor.

Öte yandan, AİHM gündemindeki davaların daha hızlı sonuçlandırılması amacıyla birkaç yıl önce başlatılan reform süreci de meyvelerini vermeye başladı. AİHM verileri, 1998 yılından bu yana ilk defa Mahkeme gündemindeki dava başvurusu sayısının bir önceki yıla oranla gerilediğini gösteriyor. 2012 sonunda AİHM gündemindeki başvuru sayısının 2011 sonuna oranla yüzde 16 azaldığı belirtiliyor.