NTV

Boy kısalığının nedeni ergenlik gecikmesi olabilir

Anadolu Ajansı

Sağlık

Genetik ve çevresel faktörlerin çocuğun büyüme hızına ve boyuna etki ettiğini belirten Endokrinolog Prof. Tarım, ergenlik gecikmesinin de kemik yaşını etkilediğini ve boy kısalığına yol açabileceğini söyledi.

İlişkili Haberler

Boy kısalığının ebeveynlerden kaynaklanabildiği gibi çevresel faktörlere de bağlı olduğunu söyleyen Çocuk Endokrinoloji Uzmanı Prof. Dr. Ömer Tarım, yanı sıra başka etkenlerin de kısa boya neden olduğunu belirtti.

Tarım bu etkenleri, "Turner sendromu, Down sendromu gibi kromozom hastalıkları da olabilir. Çevresel faktörlere bağlı boy kısalığının en önemli nedeni ise beslenme yetersizliğidir. Bu durum sosyoekonomik nedenlere bağlı olabileceği gibi beslenmeyi olumsuz etkileyen sistemik hastalıklara da bağlı olabilir. Ayrıca bütün organların kronik hastalıkları, büyüme geriliğine neden olabilir. Hatta bazen önemli sağlık sorunlarının ilk bulgusu, büyüme geriliği olabilir" değerlendirmesinde bulundu.

ÇOCUĞUN BOY VE AĞIRLIK ARTIŞI İZLENMELİ

Olası bir büyüme geriliğini zamanında teşhis edebilmek için çocuk hekimi veya aile hekimi muayenelerinde çocuğun boy ve ağırlık artışının izlenmesi gerektiğini belirten Tarım, şunları kaydetti:

"Büyüme geriliği, bazen küçük kardeşin boyunun büyük kardeşi geçmesiyle fark edilebilir. Bu kadar gecikmemek için bazı kolay rakamlar, yol gösterici olabilir. Normal bir çocuğun boyu, 1 yaşında ortalama 75 santimetreye ulaşır. Bundan sonra senelik büyüme hızı, ikinci yılda 12,5, üçüncü yılda 10, dördüncü yılda 7,5 ve erken okul yaşında her yıl 5 santimetre kadardır. Aileler ve hekimler, büyüme hızında görülebilecek yavaşlamalara dikkat etmelidir.

AYNI GİYSİLERİ BİR YILDAN FAZLA GİYİYORSA DİKKAT!

Ayrıca çocukların aynı giysileri bir yıldan daha uzun süre giyebilmesi de ailelere ipucu verebilir. Büyüme hormonu eksik çocuklar, genellikle yaşından daha genç görünür. Yüz görünümü bebeksidir. Bu nedenle aileler, çocuğun çok zeki olduğunu düşünebilir. Aslında zekası yaşına uygun ama görüntüsüne göre öndedir. Sesi ince olabilir. Vücudun orta hattındaki kusurlar, uyarıcı olabilir. Örneğin, gözlerin birbirine yakın veya uzak olması, yarık damak-dudak, erkek çocukta penisin küçük olması, şüphe uyandırabilir.

ERKEN TEŞHİSLE TEDAVİ ŞANSI ARTAR

Eğer asıl sorun beyinle ilgili bir hastalıksa şiddetli baş ağrısı, şiddetli kusma ve sinir sistemi ile ilgili belirti ve bulgular görülebilir. Büyüme geriliği ne kadar erken fark edilirse tedavi şansı, o kadar yüksektir çünkü zamanla uzun kemiklerimizde yer alan ve epifiz denen büyüme hatlarının kapanmasıyla boy uzaması durur."

BOY KISALIĞINA YOL ACABİLİR

Ergenlik gecikmesinin genellikle kemik yaşının da geri kaldığı bir durum olduğunu ve nihai boy açısından etkili olabileceğini vurgulayan Prof. Tarım, "Bu tarz ergenlik gecikmeleri, ailesel olabilir ve yapısal büyüme geriliği olarak bilinir ancak ergenlik gecikmesi, beyinde yer alan hipotalamus ve hipofiz bezindeki bir soruna bağlıysa bu gecikme, büyüme hormonu ve tiroid hormonlarının da eksikliğine neden olur ve eğer tedavi edilmezse kalıcı boy kısalığına yol açabilir" ifadesini kullandı.

ETİKETLER