Fransa’da 11 Nisan’dan itibaren bireylerin başlarını tamamen örterek dolaşmaları yasaklanıyor. Geçen sene onaylanan yasanın pratikte nasıl uygulanacağını belirten genelge Resmi Gazete’de bu sabah yayımlandı.

Kamusal alanı “kamuya ait, kamuya açık ve kamu hizmeti verilen mekanlar” olarak tanımlayan yasaya göre güvenlik güçleri sokakta burka ve peçeli çarşafla dolaşan bireyleri durdurup kimlik kontrolü ve yasal işlem yapacak.

Burka ve peçeli çarşaflılar kamusal hizmetten yararlanabilmek için yüzlerini göstermek zorunda kalacaklar. Aksi halde belediye otobüslerine, uçağa, trene binemeyecek, bankalara gidemeyecekler. Yüzlerini göstermemeleri halinde kamu görevlileri tarafından “terbiyeli biçimde” uyarılacaklar, ancak kamu görevlileri burka ve çarşaflıları yüzlerini göstermeye zorlayamayacak. Genelge bu yetkiyi sadece güvenlik güçlerine tanıyor.

Kamu görevlileri tarafından çağrılan güvenlik kuvvetleri, burka veya peçeli çarşaflı birey hakkında, yüzlerini göstermeyi kabul etmeleri halinde, sadece kimlik kontrolü yapacak. Söz konusu birey daha sonra “yasaya karşı geldiği” gerekçesiyle yargıç önüne çıkmaya çağrılacak. Yargıç, yasa gereği, “yurttaşlık stajı” veya “150 Euro’ya kadar varan tazminat” cezasına hükmedecek. Kimlik kontrolü sırasında yüzünü göstermeyi reddedenler ise güvenlik güçleri tarafından daha kapsamlı işlem yapılmak üzere polis merkezine götürülecek.

'CUMHURİYET AÇIK YÜZLE YAŞANIR'
Fransız hükümeti, ticari işletme, alışveriş merkezi, kafe, bar, sinema, lokanta ve otel gibi mekanlarda yasağa uyulması için “Cumhuriyet Açık Yüzle Yaşanır” sloganı taşıyan afiş ve broşürler hazırlattı. Ancak genelge, özel işletmelere kamu sektörüne oranla burka ve peçeli çarşaflılara karşı daha fazla tolerans hakkı tanıyor. Buna göre özel işletmeler bu bireylerden işletmeyi terk etmeyi isteyebilecekleri gibi, göz de yumabilecekler.

Genelgeye göre, burka ve peçeli çarşaflılar özel araçlarda dolaşabilecek. Genelgede bu şahısların araç kullanmaları konusunda hüküm bulunmuyor, ancak Fransa’da yürürlükte olan başta yasalar başı kapalı araç kullanmayı yasak kılıyor. Genelge, camilere ise spesifik bir yasak getirmiyor.

Polis sendikaları, kısaca “burka yasası” olarak anılan yasaya sıcak bakmadıklarını gizlemiyorlar. Sendikalara göre yasanın, Fransa’da Müslüman kökenlilerin kitleler halinde yaşadığı ve gergin olan banliyöleri daha da alevlendirmesi söz konusu.

YASA GEÇEN YIL ONAYLANMIŞTI
Burka ve peçeli çarşafa genel yasak getiren yasa Fransız Anayasa Konseyi tarafından geçen yıl Ekim ayında onaylanmıştı. Fransa’nın en üst yargı organı olan Konsey, 14 Eylül 2010 tarihinde Parlamento tarafından oylanan yasayı, “ibadet yapılan yerlerde uygulanmaması” şartıyla onayladığını duyurmuştu.

Fransa’da bazı hukukçular, yasanın bu haliyle Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne aykırı olduğu görüşünü savunmakta. Fransa, Avrupa genelinde topraklarında en kalabalık Müslüman nüfusu barındıran ülke olma özelliğine sahip. Ülkede yaşayan yaklaşık 5,5 milyon Müslümanın büyük çoğunluğunu Kuzey ve Orta Afrikalılar oluşturuyor.