Kanser riskini artıran en popüler alışkanlık: Milyonlarca kişi aynı hatayı yapıyor, onkoloji diyetisyeni uyardı
14.01.2025 11:55
Son Güncelleme: 14.01.2025 12:22
Öznur Doğan
Son yıllarda tüm dünyada kullanımı oldukça yaygınlaşan vitamin ve mineral takviyelerinin, genel sağlık üzerinde çeşitli olumsuz etkileri olduğu konuşuluyor. Onkoloji diyetisyeni Nichole Andrews, bu takviyelerin bilinçsiz kullanımının kanser riskini artırdığını öne sürerek uyarıda bulundu.
Nichole Andrews, uzun süredir vitamin ve mineral takviyelerinden uzak durduğunu belirterek, bu takviyelerin kanser riskini artırabileceğini belirtti. Andrews, "Doktorum önermedikçe hiçbir takviye almıyorum, tüm besinlerimi yiyeceklerden alıyorum" dedi.
Andrews, hangi takviyelerin kanserle ilişkili olduğuna dair bir açıklama yapmadı ancak NHS (Ulusal Sağlık Servisi) beta-karoten içeren takviyelerin, özellikle sigara içenler ve asbeste maruz kalanlar gibi kişilerde akciğer kanseri riskini artırabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor.
Beta-karoten, havuç ve tatlı patates gibi sarı ve turuncu meyve ve sebzelerde bulunan doğal bir pigmenttir ve vücutta A vitaminine dönüşerek bağışıklık sistemi ve cilt sağlığı için faydalar sağlar. Ancak yapılan araştırmalar, beta-karoten takviyesi alan sigara içicilerinin kansere yakalanma riskinin beşte bir oranında daha fazla olduğunu ortaya koydu. Asbeste maruz kalan kişilerde ise bu riskin yüzde 28 arttığı gözlemlendi.
Beta-karoten takviyelerinin kansere neden olma mekanizması tam olarak bilinmese de, yüksek dozlarının hücrelere zarar verebileceği veya kanserojen maddelerin etkilerini artırabileceği öne sürülüyor. Kanser riskini artıran tek takviye beta-karoten değil.
E vitamini takviyelerinin de erkeklerde prostat kanseri riskini yüzde 17 artırdığı bulundu. Ayrıca, selenyum takviyelerinin prostat kanseri ölüm riskini yüzde 130 oranında artırabileceği belirtildi ancak bu bulgu yalnızca yüksek dozda selenyum alan erkeklerde tespit edildi.
Bazı araştırmalar, demir takviyelerinin bağırsak kanseri riskini artırabileceğini de gösterdi. NHS, erkeklerin günde yaklaşık 8,7 mg demir, 19-49 yaş arasındaki kadınların ise 14,8 mg demir almasını öneriyor. Takviyelerle ilgili riskler hakkında yapılan araştırmalar henüz kesin sonuçlar vermese de; genel tavsiye, vitamin ve minerallerin doğal yollarla, dengeli bir beslenme yoluyla alınması üzerine oldu.
Andrews, "Takviyelere aşırı yüklenmeden önce iki kere düşünün. Bazı araştırmalar, vitamin ve minerallerin aşırı alımının kanser riskini artırabileceğini ve sağlıklı hücrelere zarar verebileceğini öne sürüyor" dedi.
Kanser riskini azaltmak için dikkat edilmesi gereken diğer faktörler ise alkol ve işlenmiş etlerden kaçınmaktır. Alkol; meme, ağız ve bağırsak kanserleri gibi birçok kanser türü için bilinen bir risk faktörüdür ve dünyadaki kanser vakalarının büyük bir kısmından sorumludur. İşlenmiş etler için de aynı şey geçerlidir.