Genç nüfus alarm mı veriyor?

NTV ekranlarında 5. sezonuna başlayan Zincirleme Reaksiyon, ilk yayınında Türkiye’nin demografik geleceğini, ilkokullardaki öğrenci sayılarının düşüşünü ve nüfusun yaşlanmasıyla birlikte derinleşen yalnızlaşma sorununu masaya yatırdı. Oyuncu Çetin Altay, Türk Eğitim Derneği Genel Başkanı Selçuk Pehlivanoğlu ve Psikiyatr Prof. Dr. Burak Doğangün’ün konuk olduğu canlı yayında; küresel nüfus dönüşümü, eğitimde nitelik arayışı ve yaşlanan toplumla gelen yalnızlaşma ile vefasızlık duygusu ele alındı.

TÜİK verilerine göre ilkokula başlayan çocuk sayısının gerilemesi, küresel demografik dönüşüm ve dünya örnekleri değerlendirilirken, Türk Eğitim Derneği Genel Başkanı Selçuk Pehlivanoğlu şu ifadeleri kullandığı:

“Üç tane büyük faktör var. Beş yıl sonra ilköğretime başlama sayısı yüzde yirmi bir azalacak. Yani dramatik bir düşüşe geçtik. İkincisi yaşam uzadı; oku, çalış, emekli ol dönemi bitti. Çin'de 8 milyon üçüncü nesil öğrenci var. Üçüncüsü ise göç baskıları. Artık teknoloji o kadar ilerledi ki, acaba kalabalık bir nüfus mu önemli, nitelikli nüfus mu önemli? Nüfusun kendini yenileme oranı bizde 1.48'e düştü ama bu sadece parayla çözülecek bir şey de değil; Güney Kore nüfusu toparlamak için 200 milyar dolar harcadı ama oran 0.78'de kaldı. Nüfusu azalan Estonya, Güney Kore ve Japonya eğitimde akıllıca adımlar attı. Bizim de yapmamız gereken projeksiyon, daha nitelikli eğitime ve nitelikli nüfusa nasıl dönüşebileceğimiz olmalıdır. Japonya örneğini bu noktada çok iyi incelememiz gerekiyor.”

Nüfusun yaşlanması ve uzun hayatlarla birlikte gündeme gelen "Yaşlandıkça yalnızlaşıyor muyuz?" sorusunun ardından, dijital çağın getirdiği sosyal izolasyon masaya yatırıldı. Sanal dünyanın sahte ve kısa süreli hazlar sunduğunu vurgulayan Psikiyatr Prof. Dr. Burak Doğangün şu değerlendirmede bulundu:

“Sahip değiliz. Yani bizimmiş gibi görünüyor ama sahip değiliz. Birçok insan nicelik olarak çok şeye sahip ama kalite olarak derin değil. Kısa sürede mutlu gibi hissediyoruz ama bu bir dönem sonra sosyal izolasyona neden oluyor. Ergenlerde özellikle bir dissosiyasyon oluşuyor; bir çözülme ve gerçeği gerçek olmayanla karıştırma gibi bir durum.”

Toplumsal ilişkilerde yalnızlaşma ve vefa duygusunun kaybolmasına dikkat çeken Oyuncu Çetin Altay ise şu itirafta bulundu:

“Ne kadar vefasızlık olduğunu görüyorum. Fakat herkes böyle konuştuğu için kim vefalı kim vefasız anlayamıyoruz. Arkadaşımın cenazesine gittiğimde benden daha çok samimi olduğunu bildiğim hiç kimseyi göremedim. Hayattayken kıymet vermediğimiz zaman, her şey geçtikten sonra bir anlamı kalmıyor.”