Günümüzde özellikle gelişmiş ülkelerde obezitenin çocuklarda görülme sıklığı gün geçtikçe artıyor. ABD’deki verilere göre; okul çağı ile adölesan dönemindeki çocukların yaklaşık 3’te biri fazla kilolu veya obez. Çocukluk döneminde ortaya çıkan obezite birçok sağlık sorununu da beraberinde getiriyor. Bunlardan biri de hipertansiyon!

Çocuklarda gelişen hipertansiyonun yetişkinlerdeki gibi belirti vermediğini bu nedenle geç teşhis edildiğini belirten Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Alpay Turan Sezgin, bu nedenle her çocuğun 3 yaşından sonra kan basıncının mutlaka ölçülmesi gerektiğini söyledi.

EN ÖNEMLİ NEDENİ, OBEZİTE!

Prof. Sezgin, çocuklarda görülen hipertansiyonun nedenlerinin yaşa göre değiştiğini belirterek şöyle konuştu: “Erken yaşlarda (3 yaşın altındaki çocuklarda) ortaya çıkan hipertansiyon genellikle böbrek veya damar hastalıklarına bağlı ikincil sebepler nedeniyle oluşuyor. 10 yaşından büyük çocuklarda ise hipertansiyonun en önemli nedenleri son yıllarda özellikle okul çağındaki çocuklarda adeta salgın haline gelen aşırı kilo. Obezitenin günümüzde çocuklar arasında yaygınlaşması nedeniyle hipertansiyon da çocuklarda görülen çok önemli bir sağlık sorunu haline geldi. Bu nedenle ebeveynlerin çocuklarının sağlıklı yaşamı benimsemeleri konusunda teşvik etmeleri şart.”

ÇOCUKLARDA SESSİZ SEYREDİYOR

Çocuklarda gelişen hipertansiyondaki asıl tehlikeye dikkat çeken ve baş dönmesi, baş ağrısı, kulakta çınlama ve çarpıntı gibi erişkin yaşlardaki tansiyon hastalarında görülen yakınmalara nadir rastlandığını vurgulayan Sezgin, “ABD’de yapılan bir çalışmada; hipertansiyon tanısı yeni konmuş olan çocukların yüzde 40'ında, uzun süredir devam eden yüksek tansiyonun bir belirtisi olan kalp kaslarında kalınlaşma olduğu saptanmış. Bu da tansiyon yüksekliğinin uzun süredir sessiz olduğunu net olarak ortaya koyuyor. Yine ABD’de yapılan sağlık taraması çalışmasında 14187 çocuk ve genç incelenmiş; 507 çocukta hipertansiyon (%3) saptanmış ve bu çocukların ancak yüzde 26’sında daha önceki tıbbi kayıtlarında hipertansiyon hastası olduğu biliniyormuş. Yine bu çalışmada çocukların yüzde 3.4’ünün hipertansiyon öncesi dönemde oldukları belirlenmiş. Daha önceki kayıtlara göre bu çocukların da sadece yüzde 11’inin hipertansiyon öncesi dönemde oldukları biliniyormuş“ diye konuştu.

KALP KRİZİ VE DİYABETE ZEMİN HAZIRLIYOR

Prof. Sezgin, çocukluk çağında ortaya çıkan hipertansiyonun ciddi hastalıklara adeta davetiye çıkardığı uyarısında bulunarak şu bilgileri verdi: “Öyle ki yapılan bir çalışmada; çocuklukta veya gençlikte hipertansiyon varlığının; 55 yaş öncesi erken yaşta ani ölüm, kalp yetmezliği ve kalp damar tıkanıkları için bir risk faktörü olduğu bildirilmiş. Hipertansiyonu olan çocuklar kilolu oldukları için insulin dirençleri de yüksek oluyor. Bu nedenle de ileride diyabet hastalığı gelişme riski büyük oranda artıyor. Esasında erişkin yaşta olan hipertansiyonun birçok hastada çocukluk döneminde başladığı düşünülüyor.“

ÇÖZÜM; SAĞLIKLI BESLENME VE DÜZENLİ SPOR

Henüz evre 1 olan hipertansiyonda, sağlıklı yaşam tarzını başaran çocuklarda, ilaç tedavisine gerek kalmadan kan basıncı kontrolü sağlanabiliyor. Prof. Dr. Alpay Turan Sezgin, ilaç tedavisinden önce çocuğun yaşam tarzının yeniden düzenlenmesi gerektiğine dikkat çekerek bunları şöyle sıralıyor:

“Çocuk sağlıklı besinler tüketmesi, kilo vermesi, hareketli bir yaşam benimsemesi ve düzenli egzersiz yapması konusunda teşvik edilmeli. Bunun için de öncelikle evde sağlıklı yemek düzeni kurulmalı; sebze ve meyve ağırlıklı beslenmeye öncelik verilmeli. Ebeveynler sigara içiyorlarsa hemen bırakmalı ve çocuklarıyla daha çok zaman geçirmeli. Dikkat edilmesi gereken bir başka önemli nokta da, çocuğun sağlıklı uyumasını sağlamak. Çünkü hipertansiyonu olan çocuklarda Uyku Apne Sendromu görülebiliyor. Bu Sendrom da insulin direncinin artmasına, kan basıncının yükselmesine, kontrol edilemeyen ritim bozukluklarına ve sonuçta kalp yetmezliğine yol açıyor. Ayrıca çocuğa psikolojik destek vermek ve özgüvenini artırıcı davranışlarda bulunmak da çocuğun motivasyonunu açısından önemli.”