2000 yıllık tutku: Havai fişek

Türkiye'de peş peşe facialara neden olan havai fişeklerin üretimi aslında 2 bin yıl geriye gidiyor. Havai fişek hem üretim hem de kullanımda sıkı güvenlik önlemleri gerektiren tehlikeli bir eğlence. İşte havai fişek üretiminin tarihi, üretim süreçleri, en büyük ihracatçı ülkeler ve alınan güvenlik önlemleri...

NTV 10.07.2020 - 14:07

2000 yıllık tutku: Havai fişek

NTV- Dış Haberler

Havai fişeklerin tarihi kaynaklara göre, Çin’de, karabarutun icadının bir uzantısı olarak keşfedildi.

Hem kullanması hem de üretilmesi büyük özen istiyor.

Çin yeni yılı ve ilkbaharın ortasındaki Ay Festivali havai fişek gösterilerini izleyebileceğiniz, dünyadaki en büyük organizasyonların başında yer alıyor.

1980'lerde Çin’in dünyaya açılması ve yabancı ithalatçılara sunduğu ilk ürün ise yine havai fişekler.

Çoğu uzmanın “havai fişek kalkınması” olarak tanımladığı bu ilk dönemin ardından Çin yüzde 80’lik payla, hala dünyadaki en büyük havai fişek üreticisi ve ihracatçısı.

Onu yüzde altıyla Hollanda, ardından küçük üretim ve ihracat rakamlarıyla Brezilya, Almanya ve Polonya izliyor.

Üretim kapasitesi çok düşük olan Türkiye, küresel oyuncular listesinde yer almıyor.

Bir kutlama veya festival için hazırlanan havai fişekler Bir kutlama veya festival için hazırlanan havai fişekler

EN BÜYÜK FACİA HİNDİSTAN'DA YAŞANDI

Havai fişek üretimi hayli zor, tehlikeli ve muhakkak özen gösterilmesi gereken bir üretim sürecine sahip.

Geçmişte yaşanan en büyük Havai fişek kazaları çoğunlukla üretim sürecinde, Meksika, Hindistan, Endonezya, Rusya ve Brezilya’da yaşandı.

Kayda geçenler arasında yakın dönemdeki en büyük kaza Hindistan’ın Kerala kentindeki bir tapınakta yaşanan havai fişek faciası.

111 kişinin öldüğü 400’den fazla kişinin yaralandığı bu faciayı, Meksika’da iki yıl üst üste ve iki ayrı fabrikada toplam 100 kişinin ölümüyle sonuçlanan üretim kazaları izliyor.

VIDEO: TEHLİKELİ EĞLENCE: HAVAİ FİŞEK

HAVAİ FİŞEK NASIL YAPILIYOR?

Havai fişeklerin çoğunun temel bileşeni barut. Fişeğin alt kısmındaki fitil bir kıvılcım yardımıyla ateşleniyor ve buradaki barut patlayıp, fişek havaya fırlıyor.

Daha sonra, fişeğin içindeki “zaman ayarlı” ikinci bir fitil devreye giriyor. Bu fitilin ateşlediği barut, “yıldız” adı verilen küçük parçaları patlatıyor.

Yıldızların içlerinde; yakıt, oksitleyici madde, metal bileşenleri ile bunları bir arada tutmaya yarayan özel kimyasal maddeler bulunuyor. Yıldızlar patladığında gökyüzünde farklı renkler ve şekiller oluşuyor.

Özetle, hem fırlatan mekanizma hem de fişeğin içeriği kolay yanan ve patlayan kimyasal bileşenlerle donatılmış durumda.

En büyük ihracatçı Çin’de havai fişek üretimi çok sıkı güvenlik kuralları ve yönergelere bağlanmış.

Kurallara uymayanlara getirilen cezalar ise, fabrika sahibi ve işletmecilerine “para değil” hapis cezası şeklinde uygulanıyor.

Çünkü havai fişek üretimi ve gösterileri "ciddiye alınan" ve "sıkı güvenlik" isteyen süreçler olarak kabul ediliyor.

Sayfa Yükleniyor...