Hücreleri yıllardır petri kabı gibi düz bir yüzeyde inceleyen bilim insanları, artık mikroskobik boyuttaki incelemeleri çok daha başarılı bir şekilde yapma şansına erişecek. Hollandalı araştırmacılar, geliştirdikleri piramit şeklindeki kafesler sayesinde, hücreleri üç boyutlu doku görünümüne sahip bir yapı içinde inceleme imkanını sundu.

Twente Üniversitesi’ndeki araştırmacılar, ‘köşeli litografi’ adı verilen tekniği kullanabilmek için, silikon çukurlarına nitrür doldurdu, ardından fazla olan materyali temizledi. Köşelerde kalan materyal ise piramit şeklinin oluşmasını sağladı.

REJENERASYON ARAŞTIRMALARINDA ATILIM

Piramitlerin oluşturulma yöntemi ve yan yana dizilişleri.
Piramitlerin oluşturulma yöntemi ve yan yana dizilişleri.

Elde edilen piramit, günümüzde birçoğu 2 boyutlu olarak gerçekleşen hücre gözlemlerinin 3 boyutlu yapılabilmesine olanak sağlayacak. Hücreler, insan vücudu dışında kendilerini daha farklı organize ediyor ve alan buldukça yayılmaya başlıyorlar. Bu sayede, içlerine kondukları piramidin içinde 3 boyutlu bir görünüm alabiliyorlar. Twente Üniversitesi’nin MESA+ Nanoteknoloji Ensititüsü tarafından ‘inşa edilen’ piramitler, hücrelere kendilerini 3D gösterme şansı sunuyor.

Hücrelerin konduğu piramitlerin yan tarafları kapalı değil. Hücreler, 3D odalarına yerleştikten sonra, bulundukları piramidin bitişiğindeki diğer piramitlerde yer alan hücrelerle etkileşime geçmeye başlıyor. Bu ortamda, hücrelerin fenotipi, yani çevresel etkenlere göre dış görünümlerinde yaşanan değişiklikler çok daha iyi incelenebilecek.

Bilim insanları, bu sayede hücrelerin kendilerini onarma süreci hakkında yeni bilgiler elde edebileceklerini ifade etti. Deneysel gözlemler için petri kaplarının yerine kullanılabilecek 3D piramitler hakkındaki araştırma, Small dergisinde yayımlandı.