Doğan Özkan
Doğan Özkan[email protected]
05 Ocak 2026 15:14

Küresel enerji haritası değişiyor

Küresel piyasalar ABD'nin Maduro operasyonuyla sarsıldı. Normal şartlarda, OPEC üyesi bir ülkede yaşanan askeri hareketlilik fiyatları yukarı çeker. Ancak Venezuela örneği tam tersi bir etki yarattı. Bunun birkaç nedeni var.

OPEC üyesi bir ülkenin başkanı operasyonla evinden alındı. Petrolün ilk tepkisi ise düşüş oldu.

 

Peki neden?

 

Bunun ilk sebebi arz fazlası endişesi. Donald Trump’ın, Venezuela’nın devasa rezervlerini (dünyanın en büyüğü) Amerikan şirketleri aracılığıyla "yeniden ayağa kaldırma" vaadi, uzun vadeli bir arz bolluğu algısı yarattı.

 

Öte yandan yıllardır kara borsada satılan ve indirimli fiyatlarla Çin'e akan Venezuela petrolü artık resmi kanallardan ve şeffaf şekilde dünya piyasasına sunulacağı beklentisi fiyatları aşağı yönde etkiledi.

 

Arz fazlasına yeniden dönecek olursak; 2026 yılı zaten Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre günlük 3,8 milyon varillik bir arz fazlasıyla başlamıştı. Venezuela’daki bu "rejim değişikliği" ihtimali, halihazırda doymuş olan piyasaya moral bozucu (ayı yönlü) bir sinyal gönderdi.

 

VENEZUELA PETROLÜNÜN SEYRİ


Venezuela, yaklaşık 300 milyar varillik kanıtlanmış rezerviyle bir enerji devi olsa da, altyapısı kelimenin tam anlamıyla dökülüyor. Dolayısıyla kısa vadede yani 1-2 yıllık süreçte üretimde yüksek artış beklemek mucize olur. Altyapı modernizasyonu için yaklaşık 100 milyar dolarlık yatırım ve 10 yıllık bir süreçten bahsediliyor.

Orta vadede ise bölgede siyasi istikrar sağlanır, Chevron vb. şirketler yatırımlarını hızlandırırsa üretimde günlük 2 milyon varil seviyelerine ulaşılabilir. Bu da en çok Rusya'nın enerji piyasasındaki hegemonyasını sarsar.

 

Özetle;

 

Maduro sonrası dönemde petrol sadece bir emtia değil, Batı’nın elindeki en büyük diplomatik koz haline geldi. Fiyatların gerilemesi, küresel enflasyonla mücadele eden ekonomiler için bir nefes borusu olsa da, Venezuela’nın "yeraltındaki hazinesini" yeryüzüne çıkarması sandığımızdan daha sancılı ve yavaş olabilir.

Piyasalar şu an "bekle-gör" modunda. Ancak Caracas’ta değişen yönetim, küresel enerji haritasını Moskova ve Tahran aleyhine, Washington ve müttefikleri lehine yeniden çiziyor.