Neredeyse her evde var. Doğurganlığı azaltıyor, kanser riskini artırıyor
21.03.2026 16:46
Öznur Doğan
Dünya genelinde milyonlarca kişi, ortamlardaki kötü kokuları maskelemek amacıyla oda spreyleri kullanıyor. Ancak pek çok farklı çeşidi bulunan bu ürünlerin içinde insan sağlığını tehdit eden birçok kimyasal bulunuyor.
Uzmanlara göre, oda spreylerinin havaya saldığı kimyasal maddeler, solunum veya cilt yoluyla vücuda alınabiliyor. Üstelik bu partiküller ev tozuna yerleştikleri için dolaylı yoldan da maruziyete neden olabiliyor.
Yapılan bilimsel çalışmalar da oda spreylerinde bulunan bazı kimyasalların çeşitli sağlık sorunlarıyla bağlantılı olabildiğini gözler önüne seriyor. Oda spreyleri, astım atakları ve diğer solunum problemlerinin yanı sıra baş ağrısı, cilt tahrişleri, hormon dengesizlikleri ve doğurganlık problemlerine zemin hazırlayabiliyor.
Oda spreylerinde sıkça kullanılan kimyasal gruplardan biri olan ftalatlar, çocuklarda üreme sistemi gelişimini olumsuz etkileyebiliyor. Bazı ftalatların kanser riskiyle ilişkili olabildiği de öne sürülüyor.
BBC'de yer alan haberde, havaya salınan her 2 limonene molekülü için 1 formaldehit molekülünün oluştuğu belirtiliyor. Koku kimyasallarının havada reaksiyona girmesi sonucu oluşan bilinen bir ikincil ürün olan formaldehit, kanserojen özellikleriyle dikkat çekiyor.
Ancak her oda spreyinin zararlı olmadığını da belirtmek gerekiyor. Uzmanlar, “doğal” veya “yeşil” etiketi taşıyan ürünlerin yanıltıcı olabileceği konusunda uyarırken, ürün içeriklerinin dikkatle incelenmesi gerektiğinin altını çiziyor.
Oda spreylerinin kokuları yok etmediği, yalnızca maskelediği de vurgulanıyor. Evdeki kötü kokuları azaltmak için çöplerin düzenli olarak çıkarılması, dökülen maddelerin ve evcil hayvan alanlarının sık sık temizlenmesi, ortamın iyi havalandırılması ve nem kontrolünün sağlanması tavsiye ediliyor.