NTV

Sümela Manastırı’na kaçak kat çıktılar

Türkiye

Trabzon’daki tarihi Sümela Manastırı’nın 16 yıllık restorasyonu sırasında kütüphane ve öğrenci odalarına fazladan birer kat çıkıldığı belirlendi.

Sabah gazetesinin haberine göre Tranzon’daki Sümela Manastırı'nda 16 yıl süren ve 1.5 milyon lira harcanan restorasyon çalışmalarında projeye uyulmadığı ve iki kütüphane ile öğrenci odalarının bulunduğu yapılara 'fazladan' birer kat çıkıldığı saptandı.

TÜRSAB Başkanı Başaran Ulusoy’un yapılan restorasyonda tarihi dokunun kaybedildiği iddiasıyla durumu Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay'a aktarması olayların ortaya çıkmasının başlangıcı oldu.

Bakan Günay, Bilim Kurulu oluşturulması talimatını verdi. Karadeniz Teknik Üniversitesi Mimarlık Bölümü Başkanı Prof. Dr. Ayşe Sağsöz, Atatürk Üniversitesi Sanat Tarihi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hamza Gündoğdu, Ortadoğu Teknik Üniversitesi Mimarlık Bölümü araştırma görevlisi Dr. Fuat Gök, Kültür ve Turizm Bakanlığı Rölöve ve Anıtlar Müdürü Ahmet İmamoğlu ile İstanbul Restorasyon Laboratuarı Müdürü Güven Gökçe’den oluşan Bilim Kurulu Sümela Manastırı’nda incelemeler yaptı.

Bilim Kurulu’nun hazırladığı raporda şu görüşler yer aldı;

“Manastırın zeminini beton yaptılar, çimleri ortadan kaldırarak orijinalliğini bozdular. Bölge taşı yerine Bayburt'tan ve Ankara'dan beyaz taş getirdiler. Doku bozuldu. Duvarları çimentoyla ördüler. Çatı saçaklarını geniş tutarak aslını yok ettiler. Çeşmenin üst örtüsündeki yuvarlak kemeri sivrileştirdiler. Kapı kolları orijinali yansıtmıyor. Merdivenlerin sol tarafına duvar bentleri ördüler. Misafirhane ve öğrenci odalarının dış cephesini orijinal yapıya aykırı şekilde sıvadılar. Sümela'da restorasyon değil inşaat yapıldı.”

RAPORDAKİ ‘YIKILMALIDIR’ İFADESİ
Raporda, “Ahşap çatılı, ahşap korkuluklu ve kırma çatılı konutlar aslına uygun yapılmamıştır, yıkılmalıdır” ifadesine yer verildi. Bilim Kurulu'nun başkanı Sağsöz konuyla ilgili olarak, "Eski ve yeniyi karşılaştırdık. Orijinal fotoğraflarda bu kat yükseklikleri yoktu. Yeni fotoğraflarda fazladan katlar var" dedi.

Bu arada, restorasyonun kontrolörlüğünü yapan Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı Ankara Rölöve Müdürlüğü'nün çalışmaları aynen onayladığı öğrenildi.

İKİ KONTROLÖRE SORUŞTURMA
Kültür Bakanlığı iki restorasyon kontrolörü hakkında soruşturma başlattı. Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun da çalışmaları 16 yılda bir kez dahi denetlemediği öğrenildi. Sümela Manastırı'nın restorasyon projesini hazırlayan Yüksek Mimar Nüvit Bayar, Bilim Kurulu'nun ortaya koyduğu bütün tespitlerin doğru olduğunu söyledi. Bayar, "Projeye bakmadan kafalarına göre yapmışlar. O katlar yıkılacak ve aslına uygun hale getirilecek. Yeni projeyi bu şekilde hazırladım" diye konuştu. Sümela Manastırı'ndaki restorasyonun yüzde 73'ünün yenileceği, yeni proje ihalesinin iki ay sonra yapılacağı vurgulandı.

Sümela Manastırı’ndaki restarasyonu 1999-2004 yılları arasında yürüten Alay İnşaat ise projeye aykırı ve kontrolörün talimatları dışında herhangi bir inşaatın yapılmadığını söyledi.