TürkAkım projesi, doğalgazını Avrupa’ya Ukrayna üzerinden veren Rusya’nın, bu ülkeyle yaşadığı sorunlar nedeniyle alternatif güzergah arayışları sonucu doğdu.

Rusya’nın Anapa kentinden 7 Mayıs 2017’de başlanan Açık Deniz Boru Hattı kapsamında Karadeniz’in altında paralel iki doğalgaz boru hattı döşendi.

Toplam uzunluğu 930 kilometreyi bulan hat için Audacia gemisi sığ sularda, Pioneering Spirit gemisi ise derin sularda boru döşedi.

81 santimetre çapında ve 12 metre uzunluğunda binlerce boru denizin altına yerleştirildi.

Yürütülen başarılı mühendislik çalışmaları kapsamında Türkiye’ye doğalgaz sağlayacak olan ilk hat Trakya açıklarına kadar ulaştı.

Dünyanın en büyük inşaat gemisi olarak bilinen Pioneering Spirit, TürkAkım'ı oluşturan hatlardan ikincisini tamamlamak üzere Rotterdam Limanı’ndan Karadeniz’e doğru yola çıktı.

Pioneering Spirit, önümüzdeki günlerde boruların Kıyıköy’e kadar döşenmesini sağlayacak.

Pioneering Spirit, daha önce TürkAkım'ın birinci hattının tamamını, ikinci hattının ise Rusya-Türkiye Münhasır Ekonomik Bölgeleri sınırına kadar olan 224 kilometrelik kısmını inşa etmişti.

Pioneering Spirit, birinci hattı Kıyıköy'e kadar getirdikten sonra başka bir çalışma için Kuzey Denizi'ne gitmişti.

ESEN: ERKEN DÖNÜP, İKİNCİ HATA  BAŞLAYACAK

Rusya’nın başkenti Moskova’da projeyle ilgili son durumu gazetecilerle paylaşan TürkAkım Proje Sözcüsü Aslı Esen, daha önce bu yılın üçüncü çeyreğinde gelmesi beklenen Pioneering Spirit'in, projenin ikinci hattını tamamlamak üzere dün Rotterdam Limanı'ndan Karadeniz'e doğru yola çıktığını söyledi.

Esen, "Birinci hattın tamamını, ikinci hattın ise Rusya-Türkiye münhasır ekonomik bölgeleri sınırına kadar olan 224 kilometrelik kısmını inşa etmişti" dedi.

Aslı Esen, açık denizde döşenen boru hatlarından Türkiye'ye doğalgaz sağlayacak olan ilk hattın Türkiye kıyısına ulaştığını hatırlatarak, "İlk hat, Kıyıköy'ün birkaç kilometre açığında bekliyor. Allseas firmasının Lorelay adlı gemisi yakındaki bu hattı karaya getirecek. İkinci hat, 224 kilometre ilerleyip Türkiye-Rusya münhasır ekonomik bölge sınırına ulaşmıştı. Şimdi Pioneering Spirit dönüp boru döşeme sürecine devam edecek" diye konuştu.

“ÇED SÜRECİ TAMAMLANDI”

TürkAkım'ı, Türkiye doğalgaz şebekesine Lüleburgaz'da bağlayacak hat için çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) sürecinin tamamlandığını aktaran Esen, şöyle devam etti:

"Kara hatlarından Avrupa'ya ilerleyecek ikinci hat için Gazprom ve BOTAŞ ortaklığındaki TürkAkım Gaz Taşıma AŞ'nin kurulmasına ilişkin protokoller geçtiğimiz hafta imzalandı. İkinci kara hattının bu çerçevede hızla ilerlemesini bekliyoruz. Doğalgazı Avrupa'ya götürecek hattın olası güzergahı olarak halen Yunanistan ve Bulgaristan seçenekleri masada duruyor. Rusya'nın Anapa sahilindeki kara çıkışı tesisinin inşaatı artık neredeyse tamamlandı. Son rötuşları yapılıyor. Yıl sonuna dek işletime girmeye hazır olacak. Russkaya Kompresör İstasyonu da işletime hazır ve soğuk standby konumunda 24 saat içinde faaliyete geçebilecek şekilde bekliyor."

KIYIKÖY’DEKİ ÇALIŞMALAR

Esen, Kıyıköy'de alım terminali inşaat sahasında hazırlıkların tamamlandığını vurgulayarak, "Karada döşenecek borular Kıyıköy'e aktarılmaya başlandı. Kıyı geçişini yapacak olan Boskalis şirketi inşaat öncesi etütlerini tamamladı ve inşaata başlamaya neredeyse hazır. Pioneering Spirit gibi Allseas şirketine ait Lorelay gemisi 2018 dördüncü çeyrekte Kıyıköy kıyısına gelecek ve sığ sularda boru döşeyip boru çekme işlemini tamamlayacak" ifadelerini kullandı.

“TÜRKAKIM’DA İŞLER DAHA DA HIZLANACAK”

Daha önce 2018'in üçüncü çeyreğinde Karadeniz'e hareket etmesi beklenen Pioneering Spirit gemisinin daha erken bölgeye geçmesinin olumlu bir etkisi olacağını aktaran Esen, "Tüm süreçlerin geldiği nokta düşünüldüğünde, TürkAkım'da işlerin daha da hızlanmasını bekliyoruz" dedi.

TÜRKİYE İÇİN ÖNEMİ

Rusya Ulusal Enerji Güvenliği Fonu Başkan Yardımcısı Alexey Grivach da Türkiye'nin Almanya'dan sonra Rus doğalgazının en büyük alıcısı konumunda bulunduğunu hatırlatarak, "TürkAkım boru hattı Ukrayna ve diğer transit risklerine çare olacak. İlk hat Türkiye'nin enerji güvenliğini sağlarken ikinci hat da Güney ve Güneydoğu Avrupa için aynı işlevi görecek. Gelecekte Türkiye'nin doğalgaz ihtiyacı artarsa bunu karşılayabilecek kapasite yaratmanın yanı sıra, Türkiye için ekonomik açıdan getirileri de olacak" diye konuştu.

GRIVACH: TÜRKİYE’NİN DOĞALGAZ İHTİYACININ YARISI RUSYA’DAN

Geçen yıl Rusya'nın 29 milyar metreküp doğalgaz ihracatıyla Türkiye'nin ihtiyacının yüzde 55'inin tek başına karşıladığını aktaran Grivach, "Bildiğiniz gibi Rus doğalgazı Türkiye'ye Batı Hattı ve Mavi Akım olmak üzere iki hattan geliyor. Yine geçtiğimiz yıl bu iki hattın kapasitelerinin yüzde 90'ından fazlası kullanıldı. Rus doğalgazının yarıya yakını Ukrayna, Moldova, Romanya ve Bulgaristan'dan geçip Türkiye'ye ulaşan Batı Hattı üzerinden geliyor" dedi.

Grivach, Ukrayna ile uzun yıllardır transit konusunda sorunlar yaşandığını vurgulayarak,"1998'de Rus doğalgazının yüzde 90’ı Ukrayna üzerinden transit aktarılıyordu. Bugün bu oran yüzde 40'lar düzeyine inmiş durumda ancak bu oran bile hala çok yüksek" değerlendirmesinde bulundu.

TÜRKAKIM PROJESİ

TürkAkım doğalgaz boru hattı ilk defa 2014'te Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından duyurulmuştu. Proje için anlaşma 2016 yılında imzalandı.

Toplam maliyetinin 19 milyar doları bulması beklenen TürkAkım projesiyle, Rus gazının Karadeniz'in altından geçerek Türkiye topraklarından Avrupa'ya taşınması öngörülüyor.

Karadeniz’deki hattın tamamı Gazprom iştiraki olan South Stream Transport B.V. tarafından inşaa edilirken, Türkiye topraklarından geçecek kısım ise Gazprom ve BOTAŞ ortaklığıyla yapılıyor.

TürkAkım projesinin tamamlanmas��yla birlikte yılda 31,5 milyar metreküp doğalgaz sevkiyatı yapılacak.

Her biri 15,75 milyar metreküp kapasiteli iki hattan oluşan Türk Akım’ın 930 kilometresi Karadeniz’in altından geçiyor.

Hattın kara bölümündeki uzunluğunun ise 260 kilometre olacağı ifade ediliyor.

İki ayrı boru hattının ilki Türkiye'ye doğalgaz arzı sağlarken, diğer hat Türkiye üzerinden Avrupa'ya ulaşacak.

Türkiye üzerinden Avrupa'ya gidecek ikinci hattın çıkış noktası için Yunanistan ve Bulgaristan seçenekleri üzerinde görüşmeler devam ediyor.

İLK GAZ AKIŞI

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Berat Albayrak, daha önce projeye ilişkin, "TürkAkım projesinin ikinci hattını 2019'un sonuna kadar Rusya ile birlikte tamamlayacağız. 2019 bitmeden önce bu büyük, çılgın projemizi hayata geçireceğiz" ifadesini kullanmıştı.

Rus enerji şirketi Gazprom’un Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Alexander Medvedev ise dün "Avrupalı şirketler, TürkAkım'dan gelecek olası doğalgaz için hazırlıklara başladı" diye konuşmuştu.

PIONEERING SPIRIT

Derin deniz boru hattı döşeme işini ilk kez TürkAkım projesinde gerçekleştiren Pioneering Spirit, 382 metre uzunluk, 124 metre genişliğe sahip.

Pioneering Spirit, 48 bin tonluk vinç kaldırma kapasitesiyle tek seferde 2,5 Eyfel Kulesi'ne eşit ağırlıkta yük kaldırabiliyor.

Proje kapsamında derin denizde 2,2 bin metreye kadar derinlikte çalışabilen dev gemi, günde ortalama 3 kilometre boru döşeyebiliyor.

Geminin denizlerdeki petrol ve doğalgaz platformlarını 8 saniye içinde kaldırabilme özelliği de dikkati çekiyor.