NTV

Avrupa'dan çağrı: Lozan'ı aşın!

Dünya

Avrupa, Ankara ve Atina'ya topraklarındaki dini azınlıkların hakları konusunda "Lozan Antlaşması'nı aşmaları" çağrısında bulunmaya hazırlanıyor.

Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi (AKPM) tarafından Batı Trakya Türkleri ve Türkiye'deki Müslüman olmayan dini azınlıklar hakkında hazırlanan ortak rapor ve karar tasarısında, Türkiye ve Yunanistan'a "Lozan'ı aşma" çağrısı yapıldı. Raporda iki ülkedenin azınlıklara mensup vatandaşlarına Lozan Antlaşması'nda öngörülen karşılıklılık (mütekabiliyet) ilkesine göre değil, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi normlarına göre muamelede bulunmaları istendi.

İlişkili Haberler


Taslak karar metninde, Ankara ve Atina'nın, karşılıklılık ilkesini mazeret göstererek dini azınlıklarına Lozan Antlaşması'nda öngörülen hakları tanımıyor olmaları, "çağdışı bir uygulama" olarak tanımlandı.

Metinde, Yunanistan'daki Batı Trakya Türkleri için "Müslüman azınlık" terminolojisi kullanılıyor. Buna gerekçe olarak da Türk kökenlilerin Lozan Antlaşması'nda bu şekilde tanımlanmış olmaları gösteriliyor. Buna karşılık Atina'dan, Türk azınlığın "Türk" sıfatıyla dernek kurmasına izin vermesi isteniyor.

Taslak kararda, Atina'ya, "Müslüman azınlığa kendi müftülerini seçebilme veya tayin edebilme hakkı tanıması, AİHM'de Müslüman azınlık mensuplarına karşı kaybettiği davaların hükümlerini yerine getirmesi, azınlıkların okul kitaplarıyla ilgili sorunları çözmesi, Müslüman azınlık mensuplarının kota bazında devlet memuru olabilmeleriyle ilgili yasayı ivedilikle yürürlüğe koyması, Batı Trakya'nın altyapı ve ekonomik kalkınmasını sağlaması ve ırkçılık ve hoşgörüsüzlüğe karşı ulusal kampanya başlatması çağrısında bulunuluyor.

Ankara'dan ise dini azınlıkların dini temsilcilerinin eğitimiyle ilgili sorunları çözmesi, patrikhanelerin tüzel kişiliklerini tanıması, Heybeliada Ruhban Okulu'nu açması, Fener Rum Patrikhanesi'ne "ekümenik" sıfatını kullanma izni vermesi, azınlıkların mülkiyet sorunlarını çözmesi, Mor Gabriel Süryani Ortodoks Kilisesi'nin mülkiyet hakkını koruması, ulusal azınlık mensuplarının polis, TSK, yargı ve idari sistemde çalışabilmelerine olanak yaratması, Hrant Dink cinayetini çözümlemesi, azınlık mezarlıklarını koruması, antisemit (Yahudi karşıtı) söylemleri cezai suç haline getirmesi ve ırkçılık ve hoşgörüsüzlüğe karşı ulusal kampanya başlatması isteniyor.

Heybeliada Ruhban Okulu konusunda Rum azınlığın temsilcileriyle uzlaşıya dayalı bir çözüm bulunması çağrısı yer alıyor. Bu çerçevede, Ruhban Okulu'nun Galatasaray Üniversitesi bünyesinde oluşturulacak bir İlahiyat Fakültesi'ne bağlı olarak yeniden açılması konusunda yapılan gayrı resmi teklifin yazılı olarak resmileştirilmesi ve bu öneri temelinde müzakerelere başlanması isteniyor.

Rapor ve beraberindeki karar tasarısı AKPM'nin 27 Ocak'ta Strasbourg'da düzenlenecek genel kurul oturumunda tartışılıp oylanacak.