BM heyeti, Suriye'de kimyasal silah araştırmalarına devam ederken, Beyaz Saray'daki yoğun istişare sonrası ilk tepkiler gelmeye başladı.

ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, Dışişleri Bakanlığı'nda, konuyla ilgili basına açıklama yaptı.

Son günlerde ABD Başkanı Barack Obama ve tüm ulusal güvenlik ekibinin Suriye'deki durumu gözden geçirdiğini belirten Kerry, Suriye'de geçen hafta yaşananların tüm dünyanın vicdanını şoka uğratması gerektiğini söyledi.

Kerry, bunun tüm ahlaki değerlere meydan okuduğunu vurgulayarak, şunları kaydetti:

"Gelişigüzel biçimde sivil halkı katletmek, kadınları, çocukları ve masum insanları kimyasal silahlarla öldürmek ahlaki olarak korkunç. Hiçbir standartlarda bunun bir gerekçesi olamaz. Bazılarının mazeret ve kelime oyunlarına rağmen bu durum inkar edilemez. Bu saldırının anlamı Suriye'deki çatışmanın kendisinin de ötesine geçiyor. Çatışma zaten korkunç acılar getirmişti. Bu da ayrım yapmaksızın (kimyasal) silahların geniş çaplı kullanılması hakkındadır ki modern dünya uzun zaman önce bunların hiçbir zaman kullanılmaması gerektiğinde karar kılmıştı."

Dünyanın kimyasal silah kullanımını yasaklamasının açık nedenleri olduğunu, bu nedenle Obama'nın bu konudaki uluslararası normların ihlal edilmesinin sonuçları olacağı noktasında Esed rejimini uyardığını hatırlatan Kerry, "Suriye hakkında neye inanırsanız inanın, ortak insanlığa inanan tüm insanlar ve tüm uluslar, kimyasal silah kullanımı noktasında bir sorumluluğun olması gerektiğinden emin olmak için ayağa kalkmalı ki bu hiçbir zaman tekrarlanmasın" diye konuştu.

Kerry, Suriye'den gelen korkunç görüntüleri izlediğini ayrıntılarıyla anlatarak, bir baba olarak ölmüş çocuğunun yanında duran bir baba, yatağında ölen tüm bir aile görüntülerine işaret etti ve "Bunları hiçbir zaman görmezden gelemeyiz ve unutamayız" ifadesini kullandı.

Kerry, şöyle devam etti:

"Bu şok edici düzeydeki saldırının yapmacık veya sahte olduğunu iddia edebilecek kimseler, kendi ahlak pusulalarını ve vicdanlarını tekrar gözden geçirmeli. Önümüzdeki şey (kimyasal silah kullanımı) gerçek ve zorayıcı. Bunun da altını çizmek istiyorum ki araştırmacılar sahadan ek kanıtlar toplamaya devam ederken, Suriye'de ne olduğuna yönelik bizim anlayışımız gerçeklere dayanıyor, sağduyu ve vicdana dayanıyor. Kurbanların durumu ve yaralanlardan gelen teşhis raporları, sahadaki insani yardım kuruluşlarından birinci elden gelen bilgiler güçlü biçimde gösteriyor ki bize şimdiden bağıran bu görüntüler gerçek, Suriye'de kimyasal silah kullanıldı."

Kerry, Suriye rejiminin kimyasal silahların muhafazasını sağlamaya devam ettiğine işaret ederek, "Suriye rejiminin bunları (kimyasal silah kullanımını) roketlerle atma kapasitesine sahip olduğunu biliyoruz" ifadesini kullandı.

Suriye rejiminin muhalifleri "temizlemekte kararlı olduğunun" farkında olduklarını belirten Kerry, "Hepimiz gözlerimizle buna şahit olduk. Bu saldırıya yönelik ek bilgilerimiz bulunuyor ve bu bilgiler partnerlerimizinkiyle uyumlu ve birlikte gözden geçirildi ve önümüzdeki günlerde bu bilgileri paylaşacağız" diye konuştu.

"İnsanlığımız, sadece bu korkakça işlenen suç ile değil, aynı zamanda bunu gülünç biçimde kapatma çabalarıyla rencide oldu" ifadesini kullanan Kerry, Suriye rejiminin her seferinde BM'nin incelemeleri noktasında işbirliği yapmakta başarısızlığa uğradığını dile getirdi. Kerry, BM Genel Sekreteri Ban Ki-Mun'un geçen hafta BM ekibinin kimyasal silahların kimin tarafından kullanıldığını belirlemeyeceğini, sadece kullanılıp kullanılmadığını belirleyeceğini açıkladığını ama dünya için bu konudaki kararın şimdiden açık olduğunu kaydetti.

'REJİM KANITLARI SİSTEMATİK BİÇİMDE YOK EDİYOR'
Geçen hafta Suriye Dışişleri Bakanı Viled Muallim ile görüştüğünü hatırlatan Kerry, kendisine eğer rejimin saklayacağı bir şey yoksa, bombalama değil, acil biçimde giriş ve şeffalık sağlaması gerektiğini açıkça belirttiğini söyleyerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bunun yerine Suriye rejimi 5 gün boyunca BM araştırma ekibinin saldırının olduğu yere girmesine izin vermedi ve bu alana daha çok saldırdı, bombaladı ve sistematik biçimde kanıtları yok etti. Bu, gizleyecek bir şeyi olmayan bir hükümetin davranışı değildir. Bu, dünyaya kimyasal silah kullanmadığını kanıtlama arzusuna sahip bir rejimin yapacağı eylem değildir. Gerçekte, rejimin, BM ekibinin girişine yönelik gecikmiş kararı artık güvenilir olmak için çok geç."

Bugün BM ekibine yönelik saldırı ve ilgili bölgeye devam eden bombalamanın da sadece Suriye rejiminin güvenirliliğini daha da zayıflattığını vurgulayan Kerry, Obama'nın direktifleri ile son birkaç gündür diğer dışişleri bakanları ve liderlerle telefon görüşmeleri yaptığını bildirdi.

John Kerry, Obama yönetiminin de aktif biçimde Kongre üyeleriyle konuyu istişare ettiğini ve bu istişarelerin önümüzdeki günlerde de devam edeceğini bildirerek, Obama'nın ayrıca kilit müttefiklerle yakın temas halinde olduğunu ve rastgele kimyasal silah kullanımına yanıt vermeye dönük bilinçli bir karar almakta olduğunu kaydetti.

Kerry, "Şu konuda hata yapmayalım: Obama, dünyanın en iğrenç silahını, dünyanın en kırılgan insanlarına karşı kullananlara yönelik hesap verebilirlik olması gerektiğine inanmaktadır. Bugün hiçbir şey bundan daha ciddi değildir" dedi.

BEYAZ SARAY SÖZCÜSÜ: OBAMA HENÜZ KARAR VERMEDİ
Beyaz Saray Sözcüsü Jay Carney ise, ABD Başkanı Barack Obama'nın Suriye konusunda atılacak adımlarla ilgili görüşmeleri sürdürdüğünü söyledi. "Obama henüz kararını vermedi" diyen Carney, ABD Başkanı'nın Şam yönetimine verilecek en iyi yanıtı değerlendirmekte olduğu söyledi.

TELEFON DİPLOMASİSİ
Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgiye göre, John Kerry, bugün Washington'da düzenlediği basın toplantısı biter bitmez Dışişleri Bakanı Davutoğlu'nu aradı.

İki bakanın görüşmesinde gündem tamamen Suriye oldu. Davutoğlu ve Kerry, Suriye'de yaşanan son gelişmelerle ilgili görüş alışverişi yaptı ve önümüzdeki dönemde neler yapılabileceği konusunu ele aldı.

Her iki bakan da Suriye'de akan kanın bir an önce durdurulması ve Suriye'deki krize son verilmesi için atılması gereken adımları değerlendirdi.

Davutoğlu da, Suriye konusundaki diplomatik çabalar çerçevesinde Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile görüştü.

Davutoğlu ve Lavrov, bu akşam yaptıkları telefon görüşmesinde Suriye'de yaşanan son gelişmeler ve geçen hafta meydana gelen kimyasal silah saldırısını ele aldı.

İki bakan da saldırının araştırılıp gerçeklerin ortaya çıkarılması hususuna vurgu yaptı. Davutoğlu, Rusya'nın BM denetçilerine Şam'da inceleme yapmaları için Suriye rejiminin izin vermesi yönündeki çağrısından memnuniyet duyduklarını ifade etti.

Davutoğlu ve Lavrov, BM denetçilerinin bir an önce çalışmalarını tamamlamaları gereği üzerinde durdu ve bundan sonra da yakın temas içinde olma konusunda mutabık kaldı.